Πρόγραμμα Συνεδρίου

Σύμφωνα με την παγκόσμια βιβλιογραφία, οι σύμβουλοι οι οποίοι εργάζονται με γυναίκες που έχουν υποστεί έμφυλη βία εκτίθενται σε μία συνθήκη με πολλές δυσκολίες, η οποία τους/ις επηρεάζει με πολλούς, κυρίως αρνητικούς, τρόπους- ιδιαίτερα, δε, τις γυναίκες συμβούλους. Ελάχιστες είναι οι ελληνικές έρευνες που μελετούν αυτό το ζήτημα. Σκοπός της παρούσας ποιοτικής έρευνας ήταν να φωτιστεί η βιωμένη εμπειρία των γυναικών συμβούλων που εργάζονται με θύματα έμφυλης βίας στο ελληνικό πλαίσιο. Έγιναν ημι-δομημένες συνεντεύξεις με 13 γυναίκες συμβούλους που εργάζονται σε συμβουλευτικά κέντρα που εξειδικεύονται στην αντιμετώπιση της έμφυλης βίας στην Αθήνα και στην Κρήτη. Οι απομαγνητοφωνημένες συνεντεύξεις αναλύθηκαν μέσω Αναστοχαστικής Θεματικής Ανάλυσης. Αναγνωρίστηκαν πέντε κύρια θέματα: δυσκολία της εργασίας στον τομέα της έμφυλης βίας, έμφυλα στερεότυπα, ενδυνάμωση, σχέσεις με άλλους και οπτική για τον κόσμο. Μέσα από την έρευνα αναδεικνύονται οι εμπειρίες των γυναικών – συμβούλων και η επίδραση αυτών στην εργασία και την καθημερινή ζωή τους. Η συζήτηση θα επικεντρωθεί στη σημασία των ευρημάτων για τη συμβουλευτική πράξη με γυναίκες θύματα έμφυλης βίας και την ανάγκη στήριξης των επαγγελματιών του χώρου αυτού.

Το θέμα της διαφορετικότητας το αναδεικνύει ο Ευγένιος Τριβιζάς πολύ συχνά. Τα πλάσματα που δεν μοιάζουν με κανένα και που αναζητούν την ταυτότητά τους κι ένα περιβάλλον περισσότερο φιλικό από αυτό στο οποίο ζουν, είναι παλιό ζητούμενο και των παραμυθιών. Τα έργα τα οποία αναλύονται είναι ένα θεατρικό και δύο εικονογραφημένα βιβλία. Γίνεται ποιοτική ανάλυση σε σύγκριση με κλασικά παραμύθια και θεωρίες της Ψυχολογίας. Ένας από τους τρόπους με τους οποίους ο συγγραφέας ανατρέπει τα καθιερωμένα σχήματα είναι αυτός που θα μπορούσαμε να ονομάσουμε άρνηση της αποδοχής. Στο κλασικό παραμύθι Άσχημο Παπάκι το βασικό μήνυμα μπορεί να είναι η αποδοχή της ασχήμιας του παρόντος, με την ελπίδα της μελλοντικής μεταμόρφωσης. Η Ψυχολογία μπορεί να προτείνει την αυτοαποδοχή, χωρίς προσδοκίες. Στα Χρωματιστά Κοράκια τα πτηνά βάφονται πολύχρωμα, επειδή το μαύρο που τους έδωσε η φύση δεν τους αρέσει. Το παπάκι που δεν του άρεσαν τα ποδαράκια του φέρνει τον κόσμο ανάποδα, μέχρι που αποκτά κι άλλα χρώματα ποδιών, εκτός από το «παπιοπαράδοτο» κίτρινο. Στο Όνειρο του Σκιάχτρου, το σκιάχτρο αρνείται να δεχθεί τον προκαθορισμένο του ρόλο και ονειρεύεται να πετάξει. Είναι τέτοιο το πάθος του, που στο τέλος τα καταφέρνει. Το κοινό συμπέρασμα στα παραπάνω έργα είναι ότι το αδύνατο μπορεί να είναι εφικτό, αρκεί να είναι ισχυρή η επιθυμία του ατόμου και να είναι σε θέση να οραματιστεί εναλλακτικές λύσεις. Η ανάγνωση των έργων σε εκπαιδευτικά περιβάλλοντα μπορεί να βοηθήσει στον αποτελεσματικό σχεδιασμό διδασκαλιών για τον σεβασμό στη διαφορετικότητα του εαυτού και του άλλου, χωρίς τον μονόδρομο της αποδοχής και καθήλωσης ή της αφομοίωσης.

Λέξεις-κλειδιά: Διαφορετικότητα, Ευγένιος Τριβιζάς, Ψυχολογία, Εκπαίδευση

Είναι γνωστές οι δυσκολίες που εμπεριέχει η γονεϊκότητα και ιδίως η μητρότητα, στην εξισορρόπηση ανάμεσα στην αυτοφροντίδα της μητέρας και την αυτοθυσία που καλείται να επιδεικνύει. Αν και τα εμπόδια για την μητρική αυτοφροντίδα είναι πολλαπλά, δεν έχουν μελετηθεί επαρκώς τα οφέλη που μπορεί να έχει για την ίδια και το παιδί της. Ο σκοπός της παρούσας έρευνας είναι η διερεύνηση της σχέσης ανάμεσα στην αυτοφροντίδα της μητέρας και την ψυχική υγεία του παιδιού, καθώς και του ρόλου του γονεϊκού στρες, του στυλ γονεϊκότητας και της ικανοποίησης από τη ζωή στην παραπάνω σχέση. Πενήντα-πέντε μητέρες παιδιών νηπιακής και σχολικής ηλικίας συμπλήρωσαν ένα δομημένο ερωτηματολόγιο που αξιολογούσε την αυτοφροντίδα της μητέρας με το Mindful Self-Care Scale (Cook-Cottone & Guyker, 2017), το γονικό στυλ με το Parenting Styles Questionnaire (Oliveira et al., 2018), το γονεϊκό στρες με το Parental Stress Scale (Berry & Jones, 1995) και την ικανοποίηση από τη ζωή με την κλίμακα Satisfaction With Life Scale (Diener et al., 1985), ενώ η ψυχική υγεία του παιδιού αξιολογήθηκε με το Ερωτηματολόγιο Δυνάμεων και Δυσκολιών (Goodman, 1997). Βρέθηκε σημαντική αρνητική συσχέτιση της αυτοφροντίδας με τα προβλήματα ψυχικής υγείας του παιδιού και θετική με την υποκλίμακα του γονεϊκού στρες για τις ανταμοιβές, την ικανοποίηση από τη ζωή και το δημοκρατικό γονεϊκό στυλ. Η σχέση μεταξύ αυτοφροντίδας και ψυχικής υγείας του παιδιού διαμεσολαβείται από την υποκλίμακα του γονεϊκού στρες που αναφέρεται στις ανταμοιβές και την ικανοποίηση από τη ζωή της μητέρας. Τα ευρήματα αναδεικνύουν το σημαντικό ρόλο της μητρικής αυτοφροντίδας στην ανάπτυξη του παιδιού.

Η Γονική Αποξένωση (ΓΑ) είναι ένασύγχρονο κοινωνικό φαινόμενο,το οποίο οφείλεται στην αύξηση των καταγεγραμμένων συγκρουσιακών διαζυγίων. Ο έχων την επιμέλεια γονέας (γονέας αποξενωτής)χρησιμοποιεί την άσκηση κακόβουλης κριτικής και συστηματικής δυσφήμισης του άλλου γονέα (αποξενωμένος γονέας) με σκοπό την απομάκρυνση του από το παιδί/παιδιά τους(αποξενωμένο/α παιδί/παιδιά). Εμφανίζεται κυρίως στο πλαίσιο διαζυγίου και την διεκδίκηση της επιμέλειας, με απώτερο στόχο την απόκτηση ή διατήρησή της, χωρίς τη συμμετοχή του άλλου γονέα,με αποτέλεσματην κατάρρευση της σχέσης του παιδιού και του γονέα που αποξενώνεται. Σκοπός της παρούσας διδακτορικής διατριβής είναι η εστίαση στη καταγραφή των Προφίλ των εμπλεκομένων προσώπων, η αποτύπωση των αντιλήψεων των συμμετεχόντων ειδικών, καθώς και η ενδελεχής διερεύνηση των επιπτώσεων στη σωματική και ψυχοσυναισθηματική ανάπτυξη των αποξενωμένων παιδιών. Απώτερος στόχος της έρευνας είναι η σύνταξη Κατευθυντήριων Οδηγιών προς το Προσωπικό των εμπλεκόμενων Φορέων.Εφαρμόζεται μικτή μεθοδολογική προσέγγιση, όπου στο πρώτο μέρος η ποσοτική έρευνα αξιοποιεί εξειδικευμέναερωτηματολόγια σε αρμόδιους επαγγελματίες ψυχικής υγείας και δικαστικούς λειτουργούς, και στο δεύτερο μέρος της μελέτης η ποιοτική έρευνα επικεντρώνεται σε Μελέτες Περίπτωσης,μέσω της διεξαγωγήςημι-δομημένωνσυνεντεύξεων. Η έρευνα επιδιώκει να συμβάλει τόσο στην επιστημονική κατανόηση του φαινομένου όσο και στη διαμόρφωση Θεσμικών Παρεμβάσεων στην Παιδική Προστασία. Η εν εξελίξει έρευνα αναδεικνύει ότι η ΓΑενίοτε προκαλεί σοβαρές επιπτώσειςστη ψυχοσυναισθηματική ανάπτυξη των παιδιών,όπως αποδιοργάνωση ταυτότητας, διαταραχές δεσμού, και εσωτερίκευση άγχους.

Περίληψη:

Η προσωποκεντρική ψυχοθεραπεία, βασισμένη στη θεωρία του Carl Rogers, μπορεί να αποτελέσει μια ουσιαστική απάντηση στις διάφορες προκλήσεις που εμφανίζονται στον τομέα των εξαρτήσεων καθώς και γύρω από την υποστήριξη των ανθρώπων που βασανίζονται από αυτές. Αντί να επικεντρώνεται στο σύμπτωμα της εξάρτησης, δίνει έμφαση στον άνθρωπο, στον ψυχικό του πόνο, στις σχέσεις και στην ανάγκη του για αυθεντική επαφή και εν τω βάθει επικοινωνία. Μέσα από τη παρουσίαση αυτή θα αναλυθεί πώς οι βασικές αξίες της προσωποκεντρικής προσέγγισης – ενσυναίσθηση, αποδοχή άνευ όρων και αυθεντικότητα – συμβάλλουν στη δημιουργία ενός θεραπευτικού χώρου ασφάλειας και κατανόησης, που επιτρέπει στον άνθρωπο ο οποίος αντιμετωπίζει το συγκεκριμένο ζήτημα να συνδεθεί ξανά με τον εαυτό του και τις δυνατότητές του.

Μέσα από παραδείγματα και εμπειρίες από τη θεραπευτική διαδικασία, θα παρουσιαστεί και θα γίνει μια ανάλυση για πώς η προσωποκεντρική ψυχοθεραπεία μπορεί να ενδυναμώσει τα άτομα, να ενισχύσει την αυτοεκτίμηση και να λειτουργήσει ως «αντίδοτο» στην εσωτερική αποσύνδεση που οι άνθρωποι βιώνουν λόγο των ζητημάτων που τους απασχολούν και τους έχουν οδηγήσει στο σημείο να θεωρούν την οποιαδήποτε μορφή κατάχρησης διέξοδο. Εστιάζοντας στη σχέση και όχι στον έλεγχο, η προσέγγιση αυτή προτείνει μια διαφορετική, ανθρωποκεντρική οπτική αντιμετώπισης από την οποιαδήποτε μορφή εξάρτησης.

Ενδεικτική βιβλιογραφία:

Bancroft, A. (2009). Drugs, Intoxication and Society. Cambridge: Polity Press.

Bryant-Jefferies, R. (2006). An addicted society?. In: therapy today March, pp.4-5.

Cameron, R. (2012). Working with drug and alcohol issues. In: Tolan, J. and Wilkins, P. Client issues in counselling and psychotherapy. London: Sage: pp. 115-130.

Rogers, C. R. (1951). Client-centered therapy: Its current practice, implications and theory. Boston: Houghton Mifflin.

Rogers, C. R. (1961). On becoming a person: A therapist's view of psychotherapy. Boston: Houghton Mifflin.

Warner, M. (2000). The person-centered approach to difficult client processes. In D. Mearns & B. Thorne (Eds.), Person-centred therapy today: New frontiers in theory and practice (pp. 144–165). London: Sage.

Wilkins, P. (2010). Person-centred therapy: 100 key points. London: Routledge.

Wilders, S., Robinson, S. (2006). Addiction: is counselling sufficient?. In: therapy today March, pp.11-15.

O'Hara, M., & Wood, W. (2005). Person-centered approaches to addiction treatment. In M. Cooper, M. O’Hara, P. Schmid, & G. Wyatt (Eds.), The handbook of person-centred psychotherapy and counselling (pp. 401–414). Basingstoke: Palgrave Macmillan.

Στην παρούσα πτυχιακή εργασία εξετάζεται η σχέση της αυτοεκτίμησης και της αυτοαποτελεσματικότητας με τις διατροφικές στάσεις των νέων ενηλίκων, καθώς και ο ρόλος του φύλου στις μεταβλητές αυτές. Στόχος της έρευνας ήταν η διερεύνηση του βαθμού συσχέτισης των παραγόντων αυτών με τις διατροφικές στάσεις, η ανίχνευση πιθανών διαφορών στις διατροφικές στάσεις μεταξύ των φύλων, καθώς και η εξέταση της σχέσης των μεταβλητών με το φύλο. Το δείγμα της έρευνας αποτέλεσαν 412 άτομα, ηλικίας 18 έως 27 ετών, εκ των οποίων οι 316 ήταν γυναίκες, οι 91 άνδρες και 5 δήλωσαν μη δυαδικό φύλο. Στους συμμετέχοντες χορηγήθηκε η Κλίμακα Αυτοεκτίμησης του Rosenberg (1965), η Νέα Γενική Κλίμακα Αυτοαποτελεσματικότητας (Chen et al., 2001) και το Ερωτηματολόγιο Διατροφικών Στάσεων-26 Ερωτήσεων (Garner & Garfinkel, 1979· Garner et al., 1982), που αξιολογούν αντίστοιχα τη γενική αυτοεκτίμηση, την αυτοαποτελεσματικότητα και τα συμπτώματα που συνδέονται με διατροφικές διαταραχές. Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι υψηλότερες τιμές αυτοεκτίμησης και αυτοαποτελεσματικότητας σχετίζονται με χαμηλότερες τιμές στην κλίμακα διατροφικών στάσεων, ενώ στην τελευταία μεταβλητή δεν βρέθηκαν διαφορές μεταξύ των φύλων. Επιπλέον, η αυτοεκτίμηση εμφάνισε αρνητική μέτρια συσχέτιση με τις διατροφικές στάσεις και στα δύο φύλα, όπως αναμενόταν, με βάση την ανασκόπηση της βιβλιογραφίας, ενώ οι διαφορές μεταξύ τους δεν ήταν στατιστικά σημαντικές, επιβεβαιώνοντας την ερευνητική υπόθεση. Συνεπώς, διαπιστώθηκε πως η σχέση αυτοεκτίμησης και διατροφικών στάσεων είναι πλέον εξίσου έντονη και στους άνδρες, στη σύγχρονη κοινωνία. Τα ευρήματα συζητούνται σε συνάρτηση με τη σύγχρονη βιβλιογραφία για τον ρόλο ψυχολογικών παραγόντων στη διαμόρφωση των διατροφικών στάσεων στους νέους ενήλικες.